डा. डि.बी. सुनार : विद्यार्थी राजनीतिदेखि नीतिगत बहससम्म

काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसका युवा तथा प्राज्ञिक व्यक्तित्व डा. डम्बर बहादुर सुनार (डा. डि.बी. सुनार) विद्यार्थी राजनीतिदेखि नै पार्टी संगठन, वैचारिक बहस र लोकतान्त्रिक अभ्यासमा सक्रिय रहँदै आएका नेता हुन्। नेपाल विद्यार्थी संघ (नेविसंघ) को राजनीतिबाट आफ्नो राजनीतिक यात्रा सुरु गरेका उनले संगठन निर्माण, युवा नेतृत्व र नीतिगत विषयलाई प्राथमिकतामा राख्दै आएका छन्।

अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्धमा विद्यावारिधि हासिल गरेका डा. सुनारको राजनीतिक परिचय विद्यार्थी आन्दोलनको अनुभव र प्राज्ञिक अध्ययनको संयोजनसँग जोडिएको छ। नेपाली कांग्रेसको केन्द्रीय नीति, अनुसन्धान तथा प्रशिक्षण प्रतिष्ठानसँगको आबद्धताले पनि उनको राजनीतिक यात्रामा नीतिगत विमर्श र अनुसन्धानको पक्षलाई महत्त्वपूर्ण बनाएको छ।

नेविसंघमा आबद्ध रहेर विद्यार्थी हकहित, संगठनात्मक सुदृढीकरण र लोकतान्त्रिक मूल्य–मान्यताको प्रवर्द्धनमा सक्रिय भएका डा. सुनारले विद्यार्थी राजनीतिबाट प्राप्त अनुभवलाई मूलधारको पार्टी राजनीतिसँग जोड्दै आएका छन्। पार्टीका गतिविधि, वैचारिक छलफल र नीतिगत बहसमा उनको संलग्नता रहँदै आएको छ।

अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्धको अध्ययनले कूटनीति, परराष्ट्र नीति, भूराजनीति र अन्तर्राष्ट्रिय शक्ति सम्बन्धलाई विश्लेषण गर्ने आधार प्रदान गर्छ। नेपालजस्तो भूराजनीतिक रूपमा संवेदनशील मुलुकका लागि छिमेकीसँगको सम्बन्ध, सन्तुलित परराष्ट्र नीति र अन्तर्राष्ट्रिय सहकार्य महत्त्वपूर्ण विषय हुन्। यस सन्दर्भमा डा. सुनारको प्राज्ञिक पृष्ठभूमि राष्ट्रिय हित र बदलिँदो विश्व राजनीतिक परिवेशसम्बन्धी नीतिगत बहसका लागि सान्दर्भिक देखिन्छ।

राजनीतिक दललाई समयानुकूल बनाउन स्पष्ट नीति, अनुसन्धानमा आधारित दृष्टिकोण र प्रभावकारी प्रशिक्षण आवश्यक हुन्छ। नेपाली कांग्रेसको नीति, अनुसन्धान तथा प्रशिक्षण प्रतिष्ठानसँगको आबद्धताले पार्टीभित्र नीतिगत स्पष्टता, वैचारिक बहस र संगठनात्मक क्षमता विकासमा योगदान पुर्‍याउने अवसर प्रदान गर्छ।

डा. सुनारले युवा नेतृत्व, समावेशिता र प्रविधिमैत्री पार्टी सञ्चालनका विषयलाई पनि प्राथमिकताका साथ उठाउँदै आएका छन्। युवालाई निर्णय प्रक्रियामा सहभागी गराउने, उनीहरूका विचारलाई नीतिगत तहसम्म पुर्‍याउने र आधुनिक प्रविधिको उपयोगमार्फत संगठनलाई प्रभावकारी बनाउने विषय समकालीन पार्टी राजनीतिका महत्त्वपूर्ण आवश्यकता हुन्।

अछामको राजनीतिक परिवेशसँग जोडिएका डा. सुनार नेपाली कांग्रेसका राष्ट्रियता, लोकतन्त्र र समाजवादका आदर्शप्रति प्रतिबद्ध रहँदै आएका छन्। यी आदर्शको व्यावहारिक कार्यान्वयन नागरिक स्वतन्त्रता, सामाजिक न्याय, समान अवसर र लोकतान्त्रिक संस्थाको सुदृढीकरणसँग सम्बन्धित छ।

समकालीन नेपाली राजनीतिमा सुशासन, रोजगारी, सामाजिक न्याय र राजनीतिक दलप्रतिको जनविश्वास प्रमुख चुनौतीका रूपमा रहेका छन्। यस्तो अवस्थामा प्राज्ञिक अध्ययनलाई व्यवहारिक नीति निर्माणसँग जोड्नु राजनीतिक नेतृत्वका लागि महत्त्वपूर्ण हुन्छ।

विद्यार्थी राजनीतिबाट सुरु भएको यात्रा, नेपाली कांग्रेससँगको आबद्धता र अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्धमा हासिल गरेको विद्यावारिधि डा. सुनारको राजनीतिक परिचयका प्रमुख आधार हुन्। आगामी दिनमा आफ्नो प्राज्ञिक ज्ञानलाई ठोस नीतिगत योगदानमा रूपान्तरण गर्नु, संगठनात्मक जिम्मेवारी प्रभावकारी रूपमा निर्वाह गर्नु र सार्वजनिक सरोकारका विषयमा तथ्यमा आधारित बहस अघि बढाउनु उनका लागि महत्त्वपूर्ण अवसर र चुनौती दुवै हुन्।

Comments